De AI-wet, gewoon uitgelegd
Wat de wet inhoudt, welke risicocategorieën er zijn, wat artikel 4 van jou vraagt en wat er gebeurt bij niet-naleving — zonder juridisch jargon.
De geletterdheidsplicht
Sinds 2 februari 2025 geldt artikel 4 van de EU AI-verordening. Het verplicht elke organisatie die AI gebruikt om te zorgen dat haar medewerkers voldoende AI-geletterd zijn — passend bij hun rol, kennis en de context waarin de AI wordt gebruikt.
Concreet: je moet kunnen aantonen dat je mensen begrijpen wat AI doet, welke risico's eraan zitten en hoe ze er verantwoord mee omgaan. Een gevolgde training met examen en certificaat is daarvoor een praktisch en aantoonbaar bewijs.
Tijdlijn
Belangrijke data
De AI-verordening treedt in werking
De wet wordt van kracht; de verplichtingen gaan gefaseerd in.
Artikel 4 van toepassing
De AI-geletterdheidsplicht en het verbod op bepaalde AI-praktijken gaan in.
Handhaving start
Het actieve toezicht en de sancties worden van kracht.
Risicogebaseerde aanpak
De vier risicocategorieën
De wet deelt AI in naar risico. Hoe hoger het risico, hoe strenger de eisen.
Onaanvaardbaar risico
Verboden, zoals sociale scoring of manipulatie.
VerbodenHoog risico
Strenge eisen, bijv. bij werving, krediet of essentiële diensten.
Streng gereguleerdBeperkt risico
Transparantieplicht, bijv. melden dat je met een chatbot praat.
TransparantieMinimaal risico
Vrij te gebruiken, zoals spamfilters — geldt voor het meeste.
Vrij toegestaanWat betekent dit voor jou?
- Weten wat AI is en waar je het in je werk tegenkomt.
- Snappen waar je op moet letten: kloppen de antwoorden, en hoe zit het met privacy?
- Een training volgen en een certificaat halen als bewijs.
Het boeteregime
Wat als je niet voldoet?
Niet-naleving kan leiden tot forse boetes. De maxima zijn gestaffeld (het hoogste van bedrag of percentage geldt):
van de wereldwijde jaaromzet — voor verboden AI-praktijken.
voor overtreding van de meeste verplichtingen.
voor onjuiste of misleidende informatie.
Veelgestelde vragen
Kort & bondig
Geldt de AI-wet ook voor kleine kantoren? –
Ja. De geletterdheidsplicht geldt voor elke organisatie die AI gebruikt, ongeacht omvang. De maatregelen mogen passen bij jouw situatie.
Moeten wij elk AI-systeem registreren? +
Nee, registratie geldt alleen voor bepaalde hoog-risico-systemen. Voor de meeste kantoorsoftware gelden lichtere of geen verplichtingen — maar geletterdheid is altijd vereist.
Sinds wanneer geldt het en wanneer start de handhaving? +
Artikel 4 is van toepassing sinds 2 februari 2025. Het actieve toezicht en de handhaving starten vanaf 2 augustus 2026.
Is een certificaat verplicht? +
De wet schrijft geen specifiek certificaat of vast aantal lesuren voor. Het niveau moet passen bij de rol en context. Je moet wél kunnen aantonen dat je eraan voldoet — een training met examen en certificaat is daarvoor het meest praktische bewijs.
Wat zijn de boetes bij niet-naleving? +
Voor de meeste overtredingen kunnen boetes oplopen tot 15 miljoen euro of 3% van de wereldwijde jaaromzet. Voor verboden AI-toepassingen geldt een maximum van 35 miljoen euro of 7%.
Verder lezen
Officiële bronnen
Deze pagina is informatief en vormt geen juridisch advies. Raadpleeg bij specifieke vragen een jurist of de toezichthouder.
Klaar om aantoonbaar te voldoen?
Begin met de gratis lessen en sluit af met je eigen certificaat AI-geletterdheid.