AI-geletterdheid aantonen: certificaat, dossier en verificatie
Laatst bijgewerkt: 10 juni 2026 · 5 min lezen
De AI-geletterdheidsplicht vraagt niet alleen dat medewerkers AI-geletterd zíjn, maar ook dat je dit kunt aantonen. Het meest praktische bewijs is een combinatie van een AI-gebruiksbeleid, een afgeronde training met examen en persoonlijke certificaten met verificatiecode in een centraal dossier.
Waarom 'aantoonbaar' het sleutelwoord is
Artikel 4 van de EU AI-verordening verplicht organisaties om te zórgen voor een toereikend niveau van AI-geletterdheid. Zorgen betekent: maatregelen nemen én kunnen laten zien dat je dat hebt gedaan. Bij een controle, audit of incident is de eerste vraag niet "zijn jullie AI-geletterd?" maar "laat zien wat jullie geregeld hebben".
Een goedbedoelde lunchpresentatie of een rondgestuurd artikel voldoet dan niet: er is geen registratie van wie wat heeft geleerd en of de kennis is blijven hangen. Aantoonbaarheid vraagt om vastlegging.
Welke bewijsstukken tellen?
Er is geen wettelijk voorgeschreven bewijsvorm — de wet kent geen verplicht certificaat of urenaantal. In de praktijk overtuigt een dossier met deze onderdelen:
- Een AI-inventarisatie: welke AI-systemen en -tools gebruikt je organisatie.
- Een vastgesteld AI-gebruiksbeleid met werkafspraken, inclusief datum en versie.
- Bewijs van training per medewerker: wie, wanneer, welke inhoud, welk resultaat.
- Persoonlijke certificaten na een afgesloten examen — het sterkste individuele bewijs.
- Een borgingsafspraak: hoe nieuwe medewerkers en nieuwe tools worden opgevangen.
Waarom een certificaat met examen het sterkste bewijs is
Het verschil tussen "een training aangeboden" en "een examen gehaald" is precies het verschil dat een auditor of toezichthouder zoekt. Een examen toetst of de kennis is geland; een persoonlijk certificaat legt dat per medewerker vast met naam en datum.
Onze certificaten bevatten daarom een unieke verificatiecode. Iedereen — een kwaliteitsmanager, klant of toezichthouder — kan op de publieke verificatiepagina controleren dat het certificaat echt is en op wie het betrekking heeft, zonder account en los van het apparaat van de medewerker.
Zo bouw je het dossier op (voor teams)
Voor een organisatie is de praktische route: stel het AI-gebruiksbeleid vast, koop een teamlicentie en nodig medewerkers uit met licentiecodes. Iedere medewerker doorloopt de training in eigen tempo (circa 2,5 tot 3 uur) en sluit af met het examen. De certificaten met verificatiecode bewaar je centraal — samen met je beleid heb je daarmee een compleet artikel 4-dossier.
Plan daarnaast één herijkmoment per jaar: nieuwe medewerkers trainen, het beleid actualiseren bij nieuwe tools en de certificatenlijst bijwerken. Zo blijft het dossier actueel zonder doorlopende administratie.
Veelgestelde vragen
Kort & bondig
Is een certificaat AI-geletterdheid wettelijk verplicht? –
Nee, de wet schrijft geen specifiek certificaat of urenaantal voor. Je moet wél kunnen aantonen dat medewerkers AI-geletterd zijn. Een afgeronde training met examen en een persoonlijk certificaat met verificatiecode is daarvoor het meest praktische en overtuigende bewijs.
Wat moet er in een artikel 4-dossier zitten? +
Een AI-inventarisatie, een vastgesteld AI-gebruiksbeleid, bewijs van training per medewerker (zoals certificaten met verificatiecode) en een afspraak over borging voor nieuwe medewerkers en tools.
Hoe werkt de verificatiecode op het certificaat? +
Elk certificaat bevat een unieke code. Via de publieke verificatiepagina kan iedereen — zonder account — controleren dat het certificaat geldig is en bij welke naam en training het hoort. Zo blijft het bewijs ook bruikbaar als een medewerker van apparaat of e-mailadres wisselt.
Moeten medewerkers de training jaarlijks herhalen? +
De wet stelt geen vaste herhaalfrequentie. Wel moet het niveau 'toereikend' blijven: bij nieuwe tools, gewijzigde regels of nieuwe medewerkers hoort actualisatie. Een jaarlijks herijkmoment is een praktische en verdedigbare invulling.
Hoe lang moet ik de bewijsstukken bewaren? +
Er geldt geen specifieke wettelijke bewaartermijn voor artikel 4-bewijs. Bewaar certificaten en beleidsversies zolang de medewerker met AI werkt en hanteer daarna je reguliere personeelsdossier-termijnen.
Verder lezen
Officiële bronnen
Dit artikel is informatief en vormt geen juridisch advies. Raadpleeg bij specifieke vragen een jurist of de toezichthouder.
Verder in de kennisbank
Gerelateerde artikelen
Regel het aantoonbaar — in één middag
De lessen zijn gratis; je betaalt pas voor het examen met certificaat en verificatiecode.